Bescherm vreedzaam protest. Stop rellengeweld.

Gericht aan: de leden van het Europees Parlement, de Europese Commissie, de Raad van de Europese Unie, en de regeringen en parlementen van de lidstaten van de Europese Unie en de Europese Economische Ruimte.

Waarom wij deze petitie indienen

De vrijheid van vreedzame vergadering is een hoeksteen van de Europese democratie. Ze wordt beschermd door artikel 11 van het Europees Verdrag voor de Rechten van de Mens, door artikel 12 van het Handvest van de grondrechten van de Europese Unie en door de grondwetten van onze landen. Mensen moeten vrij zijn om bijeen te komen, te demonstreren en hun mening te uiten – ook meningen die anderen ongemakkelijk vinden.

De afgelopen jaren hebben steden in heel Europa rellen gekend waarbij een kleine, gewelddadige minderheid auto’s, woningen en openbare gebouwen in brand stak, winkels plunderde en bewoners, politieagenten, brandweerlieden en medisch personeel aanviel. Dit geweld richt blijvende schade aan bij de getroffen mensen en wijken. Het schaadt ook vreedzame demonstranten: hun boodschap raakt ondergesneeuwd, hun veiligheid komt in gevaar en hun recht om te protesteren wordt ter discussie gesteld.

Wij geloven dat het beschermen van het recht om te protesteren en het stoppen van rellengeweld geen tegenstrijdige doelen zijn. Het is hetzelfde doel.

Wat wij vragen

1. Bescherm vreedzaam protest

• Waarborg in wet en praktijk dat vreedzame bijeenkomsten veilig kunnen plaatsvinden, ook spontane.
• Maak een duidelijk onderscheid tussen vreedzame deelnemers en personen die geweld plegen. Niemand mag worden gestraft, vastgehouden of als dader geregistreerd louter omdat hij of zij aanwezig was bij een bijeenkomst waar anderen gewelddadig werden.
• Zorg ervoor dat elk gebruik van geweld door de autoriteiten noodzakelijk en evenredig is en onder onafhankelijk toezicht staat.

2. Stop geweld vastberaden en snel

• Geef politie en hulpdiensten het personeel, de opleiding en de uitrusting die ze nodig hebben om brandstichting, plundering en aanvallen op mensen snel te stoppen.
• Vervolg ernstige strafbare feiten tegen de openbare orde consequent en zonder onnodige vertraging, met een eerlijk proces voor elke verdachte.
• Stel minderjarigen die deelnemen aan rellengeweld op een bij hun leeftijd passende wijze ter verantwoording, via een jeugdstrafrecht dat echte gevolgen combineert met preventie, en betrek hun ouders of voogden bij dat proces.
• Zorg ervoor dat slachtoffers worden schadeloosgesteld voor schade veroorzaakt door minderjarigen, ook via de civielrechtelijke aansprakelijkheid van ouders waarin de meeste landen al voorzien, en vervolg volwassenen – ouders inbegrepen – die de deelname van een minderjarige aan geweld uitlokken, organiseren of willens en wetens mogelijk maken.
• Ondersteun de slachtoffers van rellengeweld – bewoners, werknemers, ondernemers en hulpverleners – snel en adequaat.

3. Sta militaire steun toe binnen een duidelijk wettelijk kader, als laatste redmiddel

Wanneer de gewone politiecapaciteit aantoonbaar tekortschiet, moet de wet toestaan dat de strijdkrachten de civiele autoriteiten helpen de openbare orde te herstellen, maar uitsluitend:

• op basis van een duidelijk wettelijk kader dat vooraf door het parlement is vastgesteld, binnen de grondwettelijke grenzen van elk land;
• na een besluit van de bevoegde civiele autoriteit, met onverwijlde kennisgeving aan en toezicht door het parlement;
• voor een beperkte periode, met een afgebakende taak en onder civiel gezag en politieleiding;
• in de eerste plaats voor ondersteunende taken – zoals het beschermen van kritieke infrastructuur, het beveiligen van locaties en het verlenen van logistieke steun – met personeel dat voor deze taken is opgeleid;
• nooit tegen vreedzame bijeenkomsten, en met volledige juridische verantwoording voor elke handeling.

Sommige grondwetten beperken de inzet van de strijdkrachten in eigen land strikt. Wij vragen dat deze kwestie openlijk wordt besproken via de democratische en constitutionele procedures van elk land – nooit door die te omzeilen.

4. Detentie en terugkeer van niet-onderdanen die deelnemen aan ernstig geweld, na een eerlijke procedure

• Wanneer een persoon zonder wettig verblijf deelneemt aan ernstig geweld, moeten de autoriteiten die persoon tijdelijk kunnen vasthouden, op een wettelijke grondslag en onder rechterlijke toetsing, in sobere, humane voorzieningen die voldoen aan de normen van het Europees Verdrag voor de Rechten van de Mens en het EU-recht.
• Na een eerlijke procedure – met een individuele beoordeling, toegang tot rechtsbijstand en een daadwerkelijk rechtsmiddel voor een rechter – moeten deze personen met voorrang worden teruggestuurd naar hun land van herkomst of van wettig verblijf.
• Voor personen die wettig verblijven maar niet de nationaliteit van het betrokken land hebben, moeten de bestaande wettelijke gronden voor beëindiging van het verblijf wegens ernstige redenen van openbare orde na een veroordeling consequent worden toegepast, na een individuele en evenredige beoordeling. Voor burgers van andere EU-lidstaten moet dit binnen de grenzen van het EU-recht inzake vrij verkeer blijven.
• Niemand mag ooit worden teruggestuurd naar een land waar die persoon een reëel risico loopt op foltering, onmenselijke of vernederende behandeling, of vervolging. Het beginsel van non-refoulement is absoluut.

5. Versterk een gezamenlijk Europees mechanisme voor inreisverboden

• Maak volledig en consequent gebruik van bestaande Europese instrumenten – met name het Schengeninformatiesysteem en de uitwisseling van strafregistergegevens – zodat een persoon die in het ene land tijdens rellen is veroordeeld voor een ernstig strafbaar feit tegen de openbare orde, de toegang tot de andere landen kan worden geweigerd.
• Zorg ervoor dat elk inreisverbod gebaseerd is op een individueel besluit, evenredig en tijdelijk is, voor een rechter kan worden aangevochten en in overeenstemming is met het Europese gegevensbeschermingsrecht.

Ons doel

Het recht om te protesteren beschermen door de gewelddadige minderheid ervan uit te sluiten. Vastberaden, wettig optreden tegen geweld is de beste garantie dat alle anderen vrij en veilig kunnen blijven demonstreren.

Onze toewijding aan de rechtsstaat

Deze petitie roept niet op tot onwettige handelingen. Elke voorgestelde maatregel moet via democratische, wettige procedures worden besloten en worden toegepast met volledige eerbiediging van de nationale grondwetten, het Europees Verdrag voor de Rechten van de Mens, het Handvest van de grondrechten van de Europese Unie en het internationale vluchtelingenrecht, waaronder het beginsel van non-refoulement. Maatregelen moeten gericht zijn op gedrag – nooit op nationaliteit, etnische afkomst, godsdienst of politieke overtuiging.

De European Public Order Initiative is een onafhankelijke, partijloze burgerpetitie. Het is geen Europees burgerinitiatief dat is geregistreerd op grond van Verordening (EU) 2019/788 en het heeft geen banden met de Europese Unie of een van haar instellingen.